Instytut Jacka Kaczmarskiego
społecznościowy serwis konkursowy
pytaj i odpowiadaj
Pakiety pytań i odpowiedzi
przesłanych przez internautów
Każdy pakiet zawiera:
- pytanie do nawiązań obecnych w którejś z piosenek J.K. lub takie, odpowiedź na które znajduje się stricte w jej treści,
- propozycję odpowiedzi na to pytanie,
- link(i) do źródła potwierdzającego, że proponowana odpowiedź jest poprawna.
Każdy pakiet poddany jest pod ocenę jurorów, którymi są zalogowani użytkownicy serwisu. Tak zdobywają oni punkty w rankingu oraz prawo do przesłania pakietów swojego autorstwa. Średnia zdobytych punktów oraz ilość wykonanych ocen decyduje o pozycji na liście rankingowej.
pytania i odpowiedzi użytkowników.
Przeglądaj pakiety
Do utworu „Jan Kochanowski”.
Styl jakim w utworze pt: „Jan Kochanowski” posługiwał się Jacek Kaczmarski nazywany jest pastiszem, a polega on na pisaniu swoich dzieł czyimś stylem, tak jak to miało miejsce jeszcze np. przy „Epitafium dla Włodzimierza Wysockiego”.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/jan-kochanowski/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Pastisz_(stylistyka)
Ale wracając do “Epitafium…”, to z jeszcze jednego powodu był to utwór przełomowy w mojej twórczości. Otóż wraz z nim przyswoiłem formę pastiszu czy konstrukcji własnej, opartej na motywach cudzych. Okazała się być ona formą nośną, przydatną, zwłaszcza gdy mówi się o innych artystach, kiedy chce się przekazać czyjąś filozofię, stylistykę bądź sytuację egzystencjalną. Z tego samego pnia wywodzi się też “Epitafium dla Brunona Jasieńskiego” i “Rublow” wg filmu Andrzeja Tarkowskiego; z tego samego pnia wywodzą się też piosenki “Aleksander Wat” i “Jan Kochanowski”. One pozostaną zawsze – przynajmniej dla mnie – “sztandarowymi” utworami, bo ich założeniem jest nie tyle opowiedzenie jakiejś historii, ile pokazanie świata cudzymi oczami, tzn. pokazanie wszystkich naszych dramatów, rozterek, śmiesznostek, tragedii przez pryzmat czyjejś osobowości lub czyichś losów: Wysockiego, Wata, Kochanowskiego. Wydaje się, że choć to są tak różne osobowości, łączy je jedno – próba interpretacji świata przez nich postrzeganego, co w moim ujęciu, daje możliwość dyskusji z ludźmi dawno nieżyjącymi, jakby byli obok nas.
Pastisz (z fr. pastiche – 'utwór naśladowczy' z wł. pasticcio 'pasztet; partactwo' ze śrdw. łac. pasticius 'ciastowaty' od późn. łac. pasta 'ciasto')[1] – odmiana stylizacji; utwór naśladujący istotne cechy jakiegoś dzieła lub stylu, zagęszczający je i uwydatniający
Do utworu „A my nie chcemy uciekać stąd”.
Inspirację Jacka Kaczmarskiego przy pisaniu "A my nie chcemy uciekać stąd" stanowił pożar filii szpitala w Górnej Grupie.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/a-my-nie-chcemy-uciekac-stad/
- https://pl.m.wikipedia.org/wiki/Po%C5%BCar_w_szpitalu_psychiatrycznym_w_G%C3%B3rnej_Grupie
"Stanął w ogniu nasz wielki dom! Dom dla psychicznie i nerwowo chorych!"
Tragedia stała się tematem piosenki Przemysława Gintrowskiego do słów Jacka Kaczmarskiego pt. „A my nie chcemy uciekać stąd”
Do utworu „Epitafium dla Księdza Jerzego”.
Fragment: "Może był krzyk, oprawców strach i smród benzyny," wskazuje na sposób porwania tytułowego bohatera dzieła Jacka Kaczmarskiego "Epitafium dla Księdza Jerzego".
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/epitafium-dla-ksiedza-jerzego/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Jerzy_Popie%C5%82uszko
"Może był krzyk, oprawców strach i smród benzyny,"
"W tym samym dniu, wracając samochodem Volkswagen Golf do Warszawy, na drodze do Torunia, niedaleko miejscowości Górsk, Jerzy Popiełuszko wraz ze swoim kierowcą Waldemarem Chrostowskim zostali uprowadzeni przez funkcjonariuszy Samodzielnej Grupy „D” Departamentu IV MSW w mundurach funkcjonariuszy Wydziału Ruchu Drogowego MO. Księdza przymuszono do wyjścia z samochodu, następnie pobito i wrzucono do bagażnika samochodu „esbeków'""
Do utworu „Drzewo genealogiczne”.
Słowo "purpurat", które użyte zostało w utworze "Drzewo genealogiczne" Jacka Kaczmarskiego oznacza kardynała, eminencję.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/drzewo-genealogiczne/
- https://pl.wiktionary.org/wiki/purpurat
"I czci brak dla błękitnej krwi i purpuratów?"
"rzeczownik, rodzaj męskoosobowy (1.1) pot. rel. kardynał (1.2) daw. dostojnik noszący purpurowe szaty będące oznaką jego wysokiej godności"
Do utworu „Oddział chorych na raka a la Polonaise A.D. 2002”.
Słowo "tranzystor" użyte w piosence Jacka Kaczmarskiego pt. "Oddział chorych na raka a la Polonaise A.D. 2002" to potoczne określenie na radio tranzystorowe.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/oddzial-chorych-na-raka-a-la-polonaise-a-d-2002/
- https://sjp.pwn.pl/sjp/tranzystor;2578567.html
"Ten spod okna z godnością znosił swoje lęki: / szlafrok, kapcie, tranzystor, oficerska mina [...] po czym włączył tranzystor na Radio Maryja, [...] Sklął mnie potem wsłuchany w radiowe nieszpory"
"tranzystor 1. «trójelektrodowy element półprzewodnikowy umożliwiający wzmacnianie sygnałów elektrycznych» 2. «odbiornik radiowy zbudowany na bazie takich elementów»"
Do utworu „Monte Cassino – wątpliwe”.
Alpy, wspomniane w utworze Jacka Kaczmarskiego pt. "Monte Cassino - wątpliwe", położone są na terenie m.in. Włoch, Francji, Niemiec oraz Austrii, wypiętrzone zostały podczas orogenezy alpejskiej, podobnie jak Himalaje.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/monte-cassino-watpliwe/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Alpy
"A potem, przez Alpy uderzy wprzód sztychem"
"Alpy położone są na terytorium kilku państw europejskich, są to od południowego zachodu: Francja, Monako, Włochy, Szwajcaria, Liechtenstein, Niemcy, Austria, Słowenia, Węgry." "Alpy zostały wypiętrzone w orogenezie alpejskiej jako część większego systemu górskiego – łańcucha alpejsko-himalajskiego."
Do utworu „Rokosz”.
Słowo „inkaust”, pojawiające się w utworze ,,Rokosz" Jacka Kaczmarskiego, oznacza atrament.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/rokosz/
- https://polski-slownik.pl/synonimy.php?do_slowa=inkaust
,,– Kłamie inkaust, krew jest szczera!"
,,INKAUST to inaczej: atrament, inkaust (przestarz.), farba (nadrz.), farbka (pot.) (nadrz.)"
Do utworu „Kara Barabasza”.
Golgota, obecna w utworze ,,Kara Barabasza" Jacka Kaczmarskiego, znajduje się w Izraelu.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/kara-barabasza/
- https://pl.m.wikipedia.org/wiki/Golgota#Po%C5%82o%C5%BCenie_Golgoty
,,W karczmie z widokiem na Golgotę Możesz się dzisiaj napić z łotrem"
,,Golgota - wzgórze znajdujące się nieopodal Jerozolimy"
Do utworu „Mucha w szklance lemoniady”.
"Kierat" wspomniany w utworze Jacka Kaczmarskiego pod tytułem "Mucha w szklance lemoniady" to urządzenie wykorzystujące siłę pociągową zwierząt do napędu stacjonarnych maszyn rolniczych.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/mucha-w-szklance-lemoniady/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Kierat
"Wyśnij skrzydlatego konia, Wyśnij osła pod kieratem,"
"Kierat, maneż – urządzenie wykorzystujące siłę pociągową zwierząt (koni lub wołów) do napędu stacjonarnych maszyn rolniczych takich jak sieczkarnia, wialnia czy młocarnia, bądź do wydobywania wody"
Do utworu „Portret zbiorowy w zabytkowym wnętrzu”.
Główną myślą zawartą w utworze Jacka Kaczmarskiego pt. "Portret zbiorowy w zabytkowym wnętrzu" jest rozmyślanie na temat skutków zmian ustrojowych oraz ich podziału na te, które obejmują tych, którzy stali na ich czele i którzy zbierają większość przywilejów, a także resztę społeczeństwa, dla której skutki są tylko ogólne.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/portret-zbiorowy-w-zabytkowym-wnetrzu/
"Macie niepodległość! My - profity"
Do utworu „Krzyk”.
Utwór Jacka Kaczmarskiego pod tytułem "Krzyk" inspirowany obrazem Muncha, opowiada o krzyku bezsilności, który towarzyszy każdemu człowiekowi każdego dnia.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/krzyk/
"Krzyczę, krzyczę, krzyczę, krzyczę wniebogłosy! A! Ktoś chwyta, woła – stój! Lecz wiem, że już nadchodzi czas, Gdy będzie musiał każdy z was Uznać ten krzyk, ten krzyk, ten krzyk z mych niemych ust Za swój!!!"
Do utworu „Mury”.
Jacek Kaczmarski napisał "Mury" do melodii Lluisa Llacha, do piosenki „L'estaca”, zainspirowało go do tego nagranie dziesięcio tysięcznego tłumu powtarzającego refren tej pieśni oraz jej przesłanie o walce z systemem, co było szczególnie bliskie Kaczmarskiemu.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/mury/
- https://pl.m.wikipedia.org/wiki/Mury_(piosenka)
"On natchniony i młody był, ich nie policzyłby nikt; On im dodawał pieśnią sił, śpiewał że blisko już świt. Świec tysiące palili mu, znad głów podnosił się dym;"
"J. Kaczmarski: Słuchałem kiedyś płyty Katalończyka Lluisa Llacha, który to śpiewa, a 10 tysięcy ludzi powtarza refren. Tekst tam jest inny, o wyrywaniu pala, do którego są przywiązani ludzie, ale motyw jakby ten sam[2]."
Do utworu „Nasza klasa ’92”.
Utwór „Nasza klasa ’92” Jacka Kaczmarskiego opowiada o losach znajomych z klasy podmiotu lirycznego, każdy z nich znalazł swoją drogę w życiu, ich pozycję społeczne znacząco się różnią.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/nasza-klasa-92/
,,Irka z Jurkiem gdzieś ugrzęźli Na wsi krytej eternitem; Pewnie się nie odnaleźli W Trzeciej Rzeczypospolitej." ,,Julek grać nie umiał w piłkę, Zwali go – „pryszczata menda”, Taktyki ujawnił żyłkę W otoczeniu Prezydenta."
Do utworu „Przypowieść o ślepcach”.
Pieter Bruegel (starszy), autor obrazu będącego inspiracją Jacka Kaczmarskiego do napisania utworu pt. "Przypowieść o ślepcach" zmarł w 1569 roku.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/przypowiesc-o-slepcach/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Pieter_Bruegel_(starszy)
"(wg obrazu P. Breughla st.)"
"Data i miejsce śmierci 9 września 1569"
Do utworu „Pikieta Powstańcza”.
Jacka Kaczmarskiego do napisania utworu pt. ,,Pikieta powstańcza" zainspirował obraz polskiego artysty Maksymiliana Gierymskiego pt. ,,Patrol powstańczy".
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/pikieta-powstancza/
- https://culture.pl/pl/tworca/maksymilian-gierymski
,,(wg obrazu M. Gierymskiego)"
,,Maksymilian Gierymski, "Patrol powstańczy", 1872-1873, wł. Muzeum Narodowe w Warszawie"