Instytut Jacka Kaczmarskiego
społecznościowy serwis konkursowy
pytaj i odpowiadaj
Pakiety pytań i odpowiedzi
przesłanych przez internautów
Każdy pakiet zawiera:
- pytanie do nawiązań obecnych w którejś z piosenek J.K. lub takie, odpowiedź na które znajduje się stricte w jej treści,
- propozycję odpowiedzi na to pytanie,
- link(i) do źródła potwierdzającego, że proponowana odpowiedź jest poprawna.
Każdy pakiet poddany jest pod ocenę jurorów, którymi są zalogowani użytkownicy serwisu. Tak zdobywają oni punkty w rankingu oraz prawo do przesłania pakietów swojego autorstwa. Średnia zdobytych punktów oraz ilość wykonanych ocen decyduje o pozycji na liście rankingowej.
pytania i odpowiedzi użytkowników.
Przeglądaj pakiety
Do utworu „Lekcja anatomii doktora Tulpa”.
Utwór Jacka Kaczmarskiego pt. ,,Lekcja anatomii doktora Tulpa” został napisany na wzór obrazu holenderskiego malarza Rembrandta.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/lekcja-anatomii-doktora-tulpa/
- https://pl.m.wikipedia.org/wiki/Lekcja_anatomii_doktora_Tulpa
„(wg obrazu Rembrandta van Rijn)”
,,Lekcja anatomii doktora Tulpa – obraz namalowany w 1632 przez holenderskiego malarza Rembrandta.”
Do utworu „Wieszanie zdrajców na Rynku Warszawskim w roku 1794 podczas Insurekcji Kościuszkowskiej”.
Jacek Kaczmarski w utworze "Wieszanie zdrajców na Rynku Warszawskim w roku 1794 Podczas insurekcji Kościuszkowskiej" inspirował się dziełem Jana Norblina "Wieszanie zdrajców".
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/wieszanie-zdrajcow-na-rynku-warszawskim-w-roku-1794-podczas-insurekcji-kosciuszkowskiej/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Wieszanie_zdrajc%C3%B3w_(obraz_Jana_Piotra_Norblina)
Król gdzieś w oknie stoi ponoć Nic dziwnego że się kryje Różnie może być z koroną Gdy hetmańskie cierpną szyje Nie dla żartu biskupowi Postawili szubienicę Pustą pętlą wiatr kołysze Nie wiadomo kogo złowi
Warszawie katalog obrazów szkoły francuskiej[3]. Opis Edytuj Obraz przedstawia autentyczne wydarzenie w Warszawie dnia 29 września 1794 podczas insurekcji kościuszkowskiej, kiedy to na szubienicy zawisły malarskie portrety przywódców konfederacji targowickiej zawiązanej w kwietniu 1792 w Petersburgu, przeciwko Konstytucji 3 maja i reformom Sejmu Czteroletniego usprawniającym Rzeczpospolitą. Ponieważ skazani przez Sąd Najwyższy Kryminalny na karę śmierci, konfiskatę majątków, wieczną infamię i utratę pełnionych urzędów uciekli wcześniej z miasta i nie można im było wymierzyć sprawiedliwości, postanowiono zastosować znaną od średniowiecza normę prawną zwaną in effigie (pol. w obrazie). Odnosiła się do prawa, które pozwalało wykonać wymierzony wyrok na wizerunku skazanego gdy on sam zbiegł lub zmarł przed egzekucją. Sąd polecił umieszczenie w prasie ogłoszenia o poszukiwaniu portretów targowiczan do
Do utworu „Krajobraz po uczcie”.
Akt abdykacji, który widzimy w przedostatniej zwrotce utworu Jacka Kaczmarskiego pt. ,,Krajobraz po uczcie'' dotyczy Stanisława Augusta Poniatowskiego.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/krajobraz-po-uczcie/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Stanis%C5%82aw_August_Poniatowski#III_rozbi%C3%B3r_Polski
,,Akt abdykacji: „Imperatorowa i państwa ościenne Przywrócą spokojność obywatelom naszym Przeto z wolnej woli dziś rezygnujemy Z pretensji do tronu i polskiej korony Nieszczęśliwie zdarzona w kraju insurekcja Pogrążyła go w chaos oraz stan zniszczenia Pieczołowitość nasza na nic się nie przyda Świadczymy z całą rzetelnością Naszego Imienia” ''
,,Caryca Katarzyna II zażądała od Poniatowskiego abdykacji, której akt, po pewnych zmianach podpisał[1][127] 25 listopada 1795 (w dniu imienin Katarzyny II) i w 31 rocznicę swojej koronacji.''
Do utworu „M/S „Maria Konopnicka””.
Wydarzenia będące podstawą do napisania piosenki "M/S "Maria Konopnicka"" autorstwa Jacka Kaczmarskiego, tj. pożar na budowanym okręcie, rozegrały się w Stoczni Gdańskiej, w 1961 roku.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/ms-maria-konopnicka/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Po%C5%BCar_na_MS_Maria_Konopnicka_w_Stoczni_Gda%C5%84skiej
"Okręt płonie! – krzyczą – plan! Trzeba gasić, co się da! My – po jeszcze żywych – dalej, kadłub ciąć!"
"katastrofalny pożar jaki miał miejsce 13 grudnia 1961 roku. Wybuchł on na pokładzie statku MS Maria Konopnicka w basenie portowym Stoczni Gdańskiej."
Do utworu „Rzeź niewiniątek”.
Pieter Bruegel w dziele pt. „Rzeź niewiniątek”, którym zainspirował się Jacek Kaczmarski w swoim utworze o tym samym tytule, odwołał się do masakry dokonanej na niemowlętach w Betlejem przez Heroda.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/rzez-niewiniatek/
- Iwona Grabska-Gradzińska, “Lekcja historii Jacka Kaczmarskiego”, 110, 111
„Rzeź niewiniątek”
Do utworu „Epitafium dla Włodzimierza Wysockiego”.
Jacek Kaczmarski w utworze pt: „Epitafium dla Włodzimierza Wysockiego” inspirował się „Boską Komedią” Dantego Alighieri.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/epitafium-dla-wlodzimierza-wysockiego/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Boska_komedia
- Uzasadnienie związane z wiedzą ogólną: https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/boska-komedia-pieklo.html, Strony: Całość.
Bo to jest historia artysty wędrującego przez kolejne kręgi piekła, jakim jest rzeczywistość współczesna.
„Inspiracje w kulturze:... ...Utwór muzyczny Epitafium dla Włodzimierza Wysockiego Jacek Kaczmarski”
„I mnie wprowadził, a sam naprzód kroczył, W krąg pierwszy, który tę otchłań otoczył”
Do utworu „Kariera Nikodema Dyzmy”.
Nikodem Dyzma wspomniany w tytule piosenki Jacka Kaczmarskiego ,,Kariera Nikodema Dyzmy'' jest literacką postacią fikcyjną a także tytułowym bohaterem powieści Tadeusza Dołęgi-Mostowicza pt. Kariera Nikodema Dyzmy.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/kariera-nikodema-dyzmy/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Nikodem_Dyzma_(posta%C4%87)
,, Więc śmiech piskliwy we mnie wzbiera Na widok pychy i charyzmy – Na waszą miarę to kariera! Kariera Nikodema Dyzmy! ''
,, Nikodem Dyzma – literacka postać fikcyjna, tytułowy bohater powieści Tadeusza Dołęgi-Mostowicza pt. Kariera Nikodema Dyzmy (druk w odcinkach 1931, wydanie książkowe 1932)[1] oraz jej adaptacji filmowych i teatralnych, a także kontynuacji literackich. ''
Do utworu „Sen Katarzyny II”.
Utwór „Sen Katarzyny II” Jacka Kaczmarskiego był inspirowany romansem pomiędzy Katarzyną II i Stanisławem Augustem Poniatowskim.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/sen-katarzyny-ii/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Sen_Katarzyny_II
Kolejna piosenka dotyczy tego samego okresu – jest to żart historyczny, nosi tytuł “Sen Katarzyny II”. Mówi o współzależnościach seksu i polityki. Katarzyna II była, jak wiadomo, kochanką Stanisława Augusta Poniatowskiego, co nie pozostawało bez wpływu na jego politykę względem Rosji, sama zaś, jak głosi wieść, miała zgoła niezwyczajny apetyt seksualny, co wpływało na jej politykę, politykę Imperium. Piosenka “Sen Katarzyny II”.
Piosenka w żartobliwym tonie opowiada historię rosyjskiej carycy, Katarzyny II, słynącej z legendarnego popędu seksualnego i dobierania sobie wielu kochanków. Był wśród nich m.in. Stanisław Poniatowski, późniejszy król Polski, co nie pozostało bez wpływu na polską historię, zwłaszcza jej aspekt wschodni.
Do utworu „Testament ’95”.
Córka Jacka Kaczmarskiego, o której Jacek Kaczmarski pisał w utworze "Testament ’95", nazywa się Patrycja Volny i jest polską aktorką oraz piosenkarką.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/testament-95/
- https://pl.m.wikipedia.org/wiki/Patrycja_Volny
"Paci zabawek nie pomnożę, A zapisuję jej przestrogę".
"Patrycja Volny (ur. 5 lutego 1988 w Monachium) – polska aktorka i piosenkarka. Jest córką Jacka Kaczmarskiego i Ewy Volny. Urodziła się w Monachium, a dorastała w Perth w zachodniej Australii. Mieszka we Francji".
Do utworu „Obława”.
Jacek Kaczmarski w utworze "Obława" pod postacią gończych psów i myśliwego przedstawił milicjantów gnębiących członków podziemia.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/oblawa/
- https://klp.pl/kaczmarski/a-9273.html
"Z daleka ktoś gdzieś krzyknął nagle krótki rozkaz: goń – I z czterech stron wypadły na nas cztery gończe psy!"
"Obława jest jedną wielką metaforą. Wilkami byli działacze opozycyjnego podziemia, starsi, młodsi i zupełnie młodzi. Natomiast psy to milicjanci, którzy co rusz organizowali obławy na „wrogów systemu”. Przewyższając liczbowo ściganych często udało się im osiągnąć swój cel."
Do utworu „Na de Funèsa”.
Tytuł piosenki ,,Na de Funèsa" autorstwa Jacka Kaczmarskiego odnosi się do Louis'a de Funès, czyli francuskiego aktora uznawanego za jednego z najwybitniejszych komików francuskiej kinematografii.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/na-de-funesa/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Louis_de_Fun%C3%A8s
,,Na de Funèsa"
,,Louis de Funès [...] – francuski aktor filmowy, teatralny i scenarzysta. [...] zaliczany do grona najwybitniejszych komików w historii kinematografii francuskiej"
Do utworu „Elekcja”.
Tytuł utworu Jacka Kaczmarskiego "Elekcja" oznacza wybór na jakieś ważne stanowisko lub urząd, np. króla.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/elekcja/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Wolna_elekcja
- Uzasadnienie związane z wiedzą ogólną: Nowa Encyklopedia Powszechna, a - z, wyd. Zielona Sowa, Kraków 2003, Strony: 239.
"Elekcja" - tytuł utworu
"Wolna elekcja – wybór monarchy nieprzestrzegający zasad sukcesji dynastycznej. W Rzeczypospolitej Obojga Narodów przybyła na pole elekcyjne w trybie pospolitego ruszenia, szlachta[1] głosowała województwami w obecności posłów, którzy zanosili jej głosy do Senatu: wybór króla ogłaszał marszałek, mianował natomiast prymas Polski. Senatorowie wiedli najważniejszą rolę w ustalaniu ostatecznych wyników wolnej elekcji[2]. Pierwsza wolna elekcja w Polsce odbyła się w roku 1573 we wsi Kamion pod Warszawą, rok po bezpotomnej śmierci ostatniego z Jagiellonów – Zygmunta II Augusta. Później ustalono stałe miejsce, w którym odbywała się elekcja – była to wieś Wola pod Warszawą, aczkolwiek elekcja, w trakcie której na króla wybrano Augusta III Sasa, również miała miejsce w Kamionie. Monarchia polska, elekcyjna od 1572 roku, za panowania królów z dynastii Wazów nabrała charakteru monarchii dziedziczno-elekcyjnej[3]."
" (...) sposób powoływania panujących na tron, stosowany (początkowo sporadycznie) w epoce feudalnej już w XI - XIII w.; w Polsce e. stała się regułą od 1385 roku (powołanie Władysława Jagiełły) (...) od 1573 uważano ją za jedno z podstawowych praw szlachty (...)."
Do utworu „Rejtan, czyli raport ambasadora”.
W utworze Jacka Kaczmarskiego pt. „Rejtan, czyli raport ambasadora” postać Repnina, przedstawiona jest karykaturalnie i groteskowo, częściowo dzięki zimnym wypowiedziom przetykanym rosyjskimi lub francuskimi wtrąceniami, ukazana jest dobitnie jego zupełna niemoralność.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/rejtan-czyli-raport-ambasadora/
- https://wyborcza.pl/alehistoria/7,162090,22511564,14-pazdziernika-w-historii-rosyjski-ambasador-rozkazal-aresztowac.html
- Uzasadnienie związane z wiedzą ogólną: "Kultura Pierwszej Rzeczpospolitej w poezji Jacka Kaczmarskiego", Małgorzata Krzysztofik, Kielce 2017, Strony: 157.
"Branickij twarz przy wszystkich dłońmi zakrył całą, Szczęsnyj-Potockij był zupełnie comme il faut ." "Rozgrywka z nimi to nie żadna polityka, To wychowanie dzieci, biorąc rzecz en masse." "Polityk przecież w ogóle nie zna słowa „zdrada”, A politycznych obyczajów trzeba strzec."
"Repnin podczas sejmu, który przeszedł do historii jako "repninowski", forsował uchwalenie tzw. praw kardynalnych, które uniemożliwiały reformy."
"Kreacja Nikołaja Repnina w piosence Kaczmarskiego jest odrażająca i gro- teskowa, a zarazem doskonale uwiarygodniona przez manierę językową – w tok wartko biegnącej narracji opisującej wydarzenia pierwszego rozbioru ambasa- dor nieudolnie, niekiedy w złych kontekstach wplata rusycyzmy oraz francuskie zwroty językowe. Porażać może jego chłodna logika rzeczowej obserwacji i kalku- lacji, ujawniająca mentalność polityka wyzbytego z wszelkich zasad moralnych. Poglądy Repnina nasuwają paralele z myślą Niccolo Machiavellego – polityka nie ma nic wspólnego z moralnością, ale kieruje się własnymi metodami i celami: Polityk przecież w ogóle nie zna słowa „zdrada”, A politycznych obyczajów trzeba strzec."
Do utworu „Rejtan, czyli raport ambasadora”.
Główną myśl w utworze Jacka Kaczmarskiego pt. "Rejtan, czyli raport ambasadora" można krótko opisać jako krytyczną analizę postawy elity politycznej wobec narodowych interesów oraz ukazanie dramatycznej sytuacji Polski poprzez historyczny kontekst.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/rejtan-czyli-raport-ambasadora/
"I tylko jeden szlachcic stary wyszedł z sali, Przewrócił krzesło i rozsypał monet stos, A co dziwniejsze, jak mi potem powiadali, To też Potockij! (Ale całkiem autre chose). Tak à propos, jedna z dwóch dam mi przydzielonych Z niesmakiem odwróciła się wołając – Fu! Niech ekscelencja spojrzy jaki owłosiony!"
Do utworu „Lalka, czyli polski pozytywizm”.
"Lalkę" Bolesława Prusa, do której odwołuje się Jacek Kaczmarski w utworze "Lalka, czyli polski pozytywizm", wydano po raz pierwszy w całości w 1890 roku.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/lalka-czyli-polski-pozytywizm/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Lalka_(powie%C5%9B%C4%87)
"(wg B. Prusa)"
"Lalka – powieść społeczno-obyczajowa Bolesława Prusa publikowana w odcinkach w latach 1887–1889 w dzienniku „Kurier Codzienny”, wydana w 1890 w Warszawie w wydawnictwie „Gebethner i Wolff”."