Instytut Jacka Kaczmarskiego
społecznościowy serwis konkursowy
pytaj i odpowiadaj
Pakiety pytań i odpowiedzi
przesłanych przez internautów
Każdy pakiet zawiera:
- pytanie do nawiązań obecnych w którejś z piosenek J.K. lub takie, odpowiedź na które znajduje się stricte w jej treści,
- propozycję odpowiedzi na to pytanie,
- link(i) do źródła potwierdzającego, że proponowana odpowiedź jest poprawna.
Każdy pakiet poddany jest pod ocenę jurorów, którymi są zalogowani użytkownicy serwisu. Tak zdobywają oni punkty w rankingu oraz prawo do przesłania pakietów swojego autorstwa. Średnia zdobytych punktów oraz ilość wykonanych ocen decyduje o pozycji na liście rankingowej.
pytania i odpowiedzi użytkowników.
Przeglądaj pakiety
Do utworu „Rejtan, czyli raport ambasadora”.
Krzysztof Gajda stwierdził, że utwór Jacka Kaczmarskiego "Rejtan, czyli raport ambasadora" przepełniony jest komizmem.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Rejtan,_czyli_raport_ambasadora
"Według Krzysztofa Gajdy (znawcy twórczości Kaczmarskiego) w utworze dominuje komizm uzyskany za sprawą języka poetyckiego"
Do utworu „Lalka, czyli polski pozytywizm”.
Pozytywizm w literaturze polskiej, wspomniany w tytule piosenki "Lalka, czyli polski pozytywizm" Jacka Kaczmarskiego, który zaś inspirował się w czasie jej pisania, dziełem Bolesława Prusa pt. "Lalka", trwał od powstania styczniowego do lat 90. XIX wieku.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://pl.m.wikipedia.org/wiki/Pozytywizm
W literaturze polskiej pozytywizm to nurt literacki, który występował w okresie od powstania styczniowego do lat 90. XIX wieku.
Do utworu „Pan Kmicic”.
Jędrek, o którym pisze Jacek Kaczmarski w utworze „Pan Kmicic” to główny bohater powieści „Potop” Henryka Sienkiewicza, której akcja rozgrywa się w latach 1655-1657, a więc zgodnie z faktami historycznymi występujący w niej król to Jan Kazimierz.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/pan-kmicic/
- https://pl.m.wikipedia.org/wiki/Potop_(powieść), https://pl.m.wikipedia.org/wiki/Jan_II_Kazimierz_Waza
„Jest nagroda za cierpienie – Kto się śmieli, ten korzysta: Dawnych grzechów odpuszczenie, Król Jędrkowi skronie ściska.”
Artykuł o „Potopie” Sienkiewicza: „Akcja przedstawia okres z lat 1655–1657.”. Artykuł o Janie Kazimierzu: „Jan II Kazimierz Waza (ur. 22 marca 1609 w Krakowie, zm. 16 grudnia 1672 w Nevers) – król Polski i wielki książę litewski w latach 1648–1668”
Do utworu „Ballada wrześniowa”.
"Ballada wrześniowa" Jacka Kaczmarskiego poświęcona jest zbrojnej napaści ZSRR na Polskę.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Agresja_ZSRR_na_Polsk%C4%99
"Piosenka jest poświęcona zbrojnej napaści wojsk ZSRR, które 17 września 1939 wkroczyły do Polski atakując osłabione trwającą obroną przed hitlerowskimi Niemcami wojska polskie – bez formalnego wypowiedzenia wojny."
Do utworu „Portret zbiorowy we wnętrzu – Dom Opieki”.
Jacek Kaczmarski napisał utwór "Portret zbiorowy we wnętrzu – Dom Opieki" według dwóch obrazów Franza Halsa - "Portret regentek domu starców w Haarlemie" oraz "Portret regentów domu starców w Haarlemie".
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/portret-zbiorowy-we-wnetrzu-dom-opieki/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Frans_Hals
“Jeszcze jeden portret zbiorowy we wnętrzu “Dom obieki” wg. tego samego malarza holenderskiego Franza Halsa, który ostatnie dni swojego życia spędził w domu starców, jako bankrut i w charakterze zapłaty za możliwość dokonania swego żywota w tym przybytku namalował portret zbiorowy opiekunek tego domu starców.”
Twórczość Halsa stała się inspiracją dla kilku utworów Jacka Kaczmarskiego: „Trzy portrety” – zgodnie z tytułem inspirowanym trzema portretami: pijanego żołnierza, Cyganki i lekarza, „Portret zbiorowy w zabytkowym wnętrzu”, „Portret zbiorowy we wnętrzu – Dom Opieki”.
Do utworu „Somosierra”.
Szwadron wspomniany w utworze Jacka Kaczmarskiego pt. „Somosierra” jest to pododdział kawalerii będący odpowiednikiem kompanii w piechocie, baterii w artylerii.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/somosierra/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Szwadron
"Prze szwoleżerów łatwopalny szwadron"
Szwadron – pododdział kawalerii będący odpowiednikiem kompanii w piechocie, baterii w artylerii. Dzielił się na plutony, a te na sekcje. Dowódcą szwadronu był zazwyczaj rotmistrz odpowiednik kapitana w innych rodzajach broni.
Do utworu „Drzewo genealogiczne”.
Wenera, która została wspomniana w utworze "Drzewo genealogiczne" Jacka Kaczmarskiego była boginią miłości w mitologii rzymskiej.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/drzewo-genealogiczne/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Wenus_(mitologia)
"I z Ciołkiem zwiedzać chętnie ogrody Wenery."
"Wenus (także Wenera, łac. Venus, gr. Ἀφροδίτη Aphrodítē ‘wdzięk’, ‘urok’) – w mitologii rzymskiej bogini miłości. Utożsamiana od II wieku p.n.e. z grecką Afrodytą. Wcześniej Wenus była italską boginią wiosny, roślinności i ogrodów warzywnych. Głównymi atrybutami tej bogini były owoce i kwiaty. Towarzyszyły jej gołębie. W sztuce najczęściej była ukazywana naga lub do połowy obnażona, ale także jako piękna i młoda jadąca rydwanem zaprzężonym w gołębie."
Do utworu „Drzewo genealogiczne”.
Słowo "magnat", użyte w utworze "Drzewo genealogiczne" Jacka Kaczmarskiego oznacza członka najbogatszej grupy szlachty, wywodzącej się ze średniowiecznego możnowładztwa.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/drzewo-genealogiczne/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Magnat
"Co za Kościuszki szyj chciał biskupów, magnatów"
"Magnat (z łac. magnatus – możnowładca, wielki) – członek najbogatszej grupy szlachty, wywodzącej się ze średniowiecznego możnowładztwa. Magnaci zajmowali najwyższe urzędy państwowe oraz skupiali w swoich rękach wielkie majątki ziemskie (latyfundia), które tworzyły ich potęgę ekonomiczną. Poprzez podporządkowanie sobie biednej szlachty i utrzymywanie jej w zamian za głosy na sejmikach (system klienteli) magnaci zapewnili sobie całkowity wpływ na politykę państwa. Magnaci posiadali przywileje stanowe i rodowe. Od XVII wieku zaczęli odgrywać decydującą rolę w polityce Rzeczypospolitej. W XIX wieku zaczęto nazywać ich arystokratami."
Do utworu „O zachowaniu przy stole”.
Słowo "Kozak", którego Jacek Kaczmarski użył w utworze "O zachowaniu przy stole", to nazwa odnosząca się do grupy ludności o charakterze wieloetnicznym z dominującym substratem ruskim, zamieszkującej stepy położone na południe od księstw ruskich, określająca później także rodzaj osadnictwa wojskowego na zasiedlanych ziemiach pogranicznych Rzeczypospolitej i Rosji.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/o-zachowaniu-przy-stole/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Kozacy
"Dziką serca tęsknotę Kozak wniósł, smutek – Żyd"
"Kozacy (ukr. козаки́ / kozaky, ros. каза́ки a. казаки́ / kazaki, z tur. quazzāq, awanturnik) – nazwa odnosząca się do grupy ludności o charakterze wieloetnicznym z dominującym substratem ruskim, zamieszkującej stepy położone na południe od księstw ruskich, określająca później także rodzaj osadnictwa wojskowego na zasiedlanych ziemiach pogranicznych Rzeczypospolitej i Rosji."
Do utworu „Joanna d’Arc”.
Joanna d'Arc, tytułowa bohaterka utworu ,,Joanna d'Arc" autorstwa Jacka Kaczmarskiego, umarła poprzez spalenie na stosie za rzekome szerzenie herezji.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/joanna-darc/
- https://pl.m.wikipedia.org/wiki/Joanna_d'Arc
,,Płonąc zostaję jak nadzieja – Joanną w krwi niewinnej, w łzach"
,,Około 9 godziny wyruszono na wielki rynek rybny, gdzie był już ułożony wysoki stos. (...); skonała w płomieniach, wymawiając imię Jezusa."
Do utworu „Z XVI-wiecznym portretem trumiennym – rozmowa”.
Zwrot "Szaławiła" użyty w utworze "z XVI-wiecznym portretem trumiennym rozmowa" autorstwa Jacka Kaczmarskiego to żartobliwe określenie osoby lekkomyślnej.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/z-xvi-wiecznym-portretem-trumiennym-rozmowa/
- Uzasadnienie związane z wiedzą ogólną: Małgorzata Krzysztofik, Kultura Pierwszej Rzeczpospolitej w poezji Jacka Kaczmarskiego, Kielce 2017,, Strony: s65.
"Patrz na nas jak uważasz, pyszny szaławiło,"
"Szaławiła – żartobliwie o osobie lekkomyślnej; świszczypała, lekkoduch, trzpiot"
Do utworu „Kiedy”.
Kombatant wspomniany w utworze Jacka Kaczmarskiego pt. ,,Kiedy" to członek regularnych formacji wojskowych lub ruchu oporu biorący czynny udział w walce.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/kiedy/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Kombatant
,,A kiedy się kajdanki zamienią w bransoletki Jedyną kombatanta godną biżuterię."
,,Kombatant – członek regularnych formacji wojskowych lub ruchu oporu biorący czynny udział w walce."
Do utworu „Ambasadorowie”.
Obraz "Ambasadorowie", którym zainspirował się Jacek Kaczmarski zawiera elementy otoczenia oraz przedmioty o bogatej symbolice, takiej jak nauka i religia.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/ambasadorowie/
- https://www.groove.pl/jacek-kaczmarski/ambasadorowie/piosenka/266396?fbclid=IwAR2UOvQ5DTowJhPieRRQOz8S1T01PUGtm3SyMA8gqtyCfy7vsNlIWtUQMoY
"Lecz w nastrojonej lutni nagle struna pęka I żółkną brzegi kart w otwartej wiedzy księdze… Za krucyfiksem błądzi mimowolnie ręka Strzałka zegara iść zaczyna coraz prędzej! Straszliwy kształt przed nimi zjawia się w pół kroku I niszczy spokój – czy artysta się wygłupia? Nie, to nie żart! Na kształt ten trzeba spojrzeć z boku! Żeby zobaczyć jasno, że to czaszka trupia!"
"Istotne jest otoczenie, złożone z przedmiotów o bogatej symbolice (nauka, religia), jak również widoczna na podłodze anamorfoza czaszki."
Do utworu „Pan Kmicic”.
W utworze "Pan Kmicic" Jacek Kaczmarski z pewną dozą ironii przedstawia dzieje głównego bohatera "Potopu" Sienkiewicza, Andrzeja Kmicica, opisując jego drogę od zabijaki do bohaterskiego obrońcy ojczyzny, zaś powracające w każdym refrenie słowa: "Hej, kto szlachta – za Kmicicem! Hajda na Wołmontowicze!" wyrażają wątpliwości podmiotu lirycznego co do całkowitej przemiany bohatera.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/pan-kmicic/
- https://www.granice.pl/publicystyka/sacrum-czy-profanum/329/1
"Hej, kto szlachta – za Kmicicem! Hajda na Wołmontowicze!"
"W piosence „Pan Kmicic” opowiada historię Jędrka, a jednocześnie ocenia jego postępowanie. "
Do utworu „Testament ’95”.
W utworze Testament ’95 Jacek Kaczmarski przedstawia swoje spostrzeżenia na temat rzeczywistości politycznej i społecznej Polski po transformacji ustrojowej w 1989 roku, główną myśl utworu można streścić jako refleksję nad rozczarowaniem związanych z tym wydarzeniem nadziejami oraz krytyką obecnego stanu polityki i społeczeństwa, autor wyraża w nim tęsknotę za utraconymi wartościami i wyraża swoje obawy dotyczące kierunku, w którym zmierza Polska po transformacji.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/testament-95/
"Nic nie zapiszę więc Wałęsom, Pawlakom, Strąkom i Urbanom, Co codziennością naszą trzęsą, A ja ich muszę strząsać rano. I przyjaciółki mej Grabowskiej Grę z nimi biorę za słabostkę. Zostały jeszcze pieśni. One Już, chcę czy nie chcę, nie są moje. Niech cierpią los swój – raz stworzone Na beznadziejny bój z ustrojem. Sczezł ustrój, a słowami pieśni Wciąż okładają się współcześni. Ja z nimi nic wspólnego nie mam (To znaczy z ludźmi, nie z pieśniami) Niech sobie znajdą własny temat I niech go wyśpiewają sami. Inaczej zdradzą wielbiciele Że nie pojęli ze mnie wiele."