Instytut Jacka Kaczmarskiego
społecznościowy serwis konkursowy
pytaj i odpowiadaj
Pakiety pytań i odpowiedzi
przesłanych przez internautów
Każdy pakiet zawiera:
- pytanie do nawiązań obecnych w którejś z piosenek J.K. lub takie, odpowiedź na które znajduje się stricte w jej treści,
- propozycję odpowiedzi na to pytanie,
- link(i) do źródła potwierdzającego, że proponowana odpowiedź jest poprawna.
Każdy pakiet poddany jest pod ocenę jurorów, którymi są zalogowani użytkownicy serwisu. Tak zdobywają oni punkty w rankingu oraz prawo do przesłania pakietów swojego autorstwa. Średnia zdobytych punktów oraz ilość wykonanych ocen decyduje o pozycji na liście rankingowej.
pytania i odpowiedzi użytkowników.
Przeglądaj pakiety
Do utworu „Somosierra”.
W utworze "Somosierra" Jacek Kaczmarski mówi o Józefie Chłopickim.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/somosierra/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/J%C3%B3zef_Ch%C5%82opicki
"Ci co przeżyli idą w generały"
Przerzucony do Hiszpanii odznaczył się przy pierwszym i drugim oblężeniu Saragossy
Do utworu „Elekcja”.
Zwrot ,,ergo sum” z utworu Jacka Kaczmarskiego pt. ,,Elekcja” oznacza w dosłownym znaczeniu ,,dlatego jestem”.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/elekcja/
- https://translate.google.pl/?hl=pl&sl=la&tl=pl&text=ergo%20sum&op=translate
,,Szlag mnie trafia – ergo sum!"
tłumaczenie z języka łacińskiego na polski
Do utworu „Powtórka z Odysei”.
W utworze Jacka Kaczmarskiego pod tytułem " Powtórka z Odysei " znajdujemy odniesienie do legendarnej wojny Trojańskiej między Grekami i Troją.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/powtorka-z-odysei/
- https://pl.m.wikipedia.org/wiki/Wojna_troja%C5%84ska
"Czy ruszając na swą Troję Syn udźwignie ojca zbroję?"
Wojna trojańska – według Homera i antycznych historyków dziesięcioletnie oblężenie Troi przez Achajów.
Do utworu „Nasza klasa II" (od "odnalazłem")”.
Jacek Kaczmarski w cyklu utworów pt. ,,Nasza klasa II (od odnalazłem)'' zastosował retrospekcję.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/nasza-klasa/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Retrospekcja
,,Odnalazłem klasę całą – Na wygnaniu, w kraju, w grobie, Ale coś się pozmieniało, Każdy sobie żywot skrobie. Odnalazłem całą klasę Wyrośniętą i dojrzałą, Rozdrapałem młodość naszą, Lecz za bardzo nie bolało…''
,,W utworze epickim przywołanie wcześniejszych wydarzeń przez bohatera bądź bohaterów''
Do utworu „Wojna postu z karnawałem”.
Jacek Kaczmarski w utworze "Wojna postu z karnawałem" nawiązuje do obrazu Pietera Bruegla zatytułowanego "Walka karnawału z postem" powstałego w XVI.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/wojna-postu-z-karnawalem/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Walka_karnawa%C5%82u_z_postem
Zakładka "Inspiracja"
Obraz Bruegla stał się inspiracją dla Jacka Kaczmarskiego, którego piosenka Wojna postu z karnawałem, będąc komentarzem do polskiej sytuacji społeczno-politycznej, jest też literackim opisem obrazu. Wspomniana piosenka dała też tytuł płycie nagranej w 1993 przez Jacka Kaczmarskiego, Przemysława Gintrowskiego i Zbigniewa Łapińskiego.
Do utworu „Krzyk”.
Komponując ,,Krzyk" Jacek Kaczmarski zainspirował się obrazem Edvarda Muncha o nazwie takiej samej jak utwór.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/krzyk/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Krzyk_(obraz)
,,Krzyczę, krzyczę, krzyczę, krzyczę wniebogłosy! A! Zatykam uszy swe! Smugi w powietrzu i mój bieg"
,,obraz ekspresjonistyczny namalowany w 1893 r. przez norweskiego artystę Edvarda Muncha. Wielu krytyków sztuki uznało, że Krzyk to największe dzieło Muncha. Ich zdaniem obraz przedstawia współczesnego człowieka przeszytego bólem egzystencjalnym.''
Do utworu „Ambasadorowie”.
Jacek Kaczmarski w piosence pt. ,,Ambasadorowie'' przywołuje George'a de Selve i Jean'a de Dinteville.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/ambasadorowie/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Ambasadorowie
,, Byli - i nie ma ich, ach - cóż za wielka strata! Jak nazywali się? Któż dzisiaj tego świadom? Ach! George de Selve! Obiecujący dyplomata... Ach! Jean de Dinteville, francuski ambasador... ''
,,Ambasadorowie, właściwa nazwa Jean de Dinteville i Georges de Selve, inne nazwy: Podwójny portret posłów, Portret ambasadorów – obraz Hansa Holbeina Młodszego[1].''
Do utworu „Krzyk”.
Jacek Kaczmarski nawiązuje do słynnego obrazu ekspresjonistycznego Edvarda Muncha pt. "Krzyk".
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/krzyk/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Krzyk_(album_Jacka_Kaczmarskiego_i_Zbigniewa_%C5%81api%C5%84skiego)
zakładka "Inspiracja"
Utwór tytułowy był zainspirowany obrazem Edvarda Muncha „Krzyk”
Do utworu „Siedem grzechów głównych”.
Trzema etapami demokracji w utworze "Siedem grzechów głównych" Jacka Kaczmarskiego to kwitnienie dojrzewanie i jej przemijanie.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/siedem-grzechow-glownych/
"I demokracja kwitnie, dojrzewa i przemija…"
Do utworu „Epitafium dla Włodzimierza Wysockiego”.
Główna myśl utworu "Epitafium dla Włodzimierza Wysockiego" Jacka Kaczmarskiego to hołd i podziękowanie dla rosyjskiego barda Włodzimierza Wysockiego za jego twórczość, oddanie sprawy wolności oraz wyrażenie żalu z powodu przedwczesnej śmierci. Utwór zawiera także refleksję na temat wspólnej losów poetów i artystów, którzy dążą do wolności i prawdy, niezależnie od granic narodowych.Utwór "Epitafium dla Włodzimierza Wysockiego" Jacka Kaczmarskiego opisuje życie artysty w komunistycznym Związku Radzieckim. Pokazuje trudności i wyzwania, z jakimi musiał się mierzyć. Autor podkreśla, że najgorszą rzeczą, jaka może spotkać twórcę, jest zapomnienie po śmierci. Jednocześnie utwór zawiera refleksje na temat tego, że koszmar i trudności życiowe mogą być siłą napędową. Kaczmarski określił ten utwór jako próbę syntezy życia w komunistycznej Rosji oraz jako bardzo bliski mu w twórczości.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/epitafium-dla-wlodzimierza-wysockiego/
- https://pl.wikipedia.org/wiki/Epitafium_dla_W%C5%82odzimierza_Wysockiego
To moja droga z piekła do piekła, W dół na złamanie karku gnam! Nikt mnie nie trzyma, nikt nie prześwietla, Nie zrywa mostów, nie stawia bram! Po grani! Po grani! Nad przepaścią bez łańcuchów, bez wahania! Tu na trzeźwo diabli wezmą, Zdradzi mnie rozsądek – drań, W wilczy dół wspomnienia zmienią Ostrą grań! Po grani! Po grani! Po grani! Tu mi drogi nie zastąpią pokonani! Tylko łapią mnie za nogi, Krzyczą – nie idź! Krzyczą – stań! Ci, co w pół stanęli drogi I zębami, pazurami kruszą grań! To moja droga z piekła do piekła, W przepaść na łeb na szyję skok! Boskiej Komedii nowy przekład I w pierwszy krąg piekła mój pierwszy krok! Tu do mnie! Tu do mnie! Ruda chwyta mnie dziewczyna swymi dłońmi I do końskiej grzywy wiąże, Szarpię grzywę – rumak rży! Ona – Co ci jest mój książę? – Szepce mi… Do piekła! Do piekła! Do piekła! Nie mam czasu na przejażdżki, wiedźmo wściekła! – Nie wiesz ty, co cię tam czeka – Mówi sine tocząc łzy. – Piekło też jest dla człowieka! Nie strasz, nie kuś i odchodząc zabierz sny! To moja droga z piekła do piekła, Wokół postaci bladych tłok; Koń mnie nad nimi unosi z lekka I w drugi krąg kieruje krok! Zesłani! Zesłani! Naznaczeni, potępieni i sprzedani! Co robicie w piekła sztolniach Brodząc w błocie, depcąc lód? Czy śmierć daje ludzi wolnych Znów pod knut?! – To nie tak! To nie tak! To nie tak! Nie użalaj się nad nami – tyś poeta! Myśmy raju znieść nie mogli, Tu nasz żywioł, tu nasz dom! Tu nie wejdą ludzie podli, Tutaj żaden nas nie zdziesiątkuje grom! – Pani bagien, mokradeł i śnieżnych pól, Rozpal w łaźni kamienie na biel! Z ciał rozgrzanych niech się wytopi ból, Tatuaże weźmiemy na cel! Bo na sercu, po lewej – tam Stalin drży, Pot zalewa mu oczy i wąs! Jego profil specjalnie tam kłuli my Żeby słyszał jak serca się rwą! To moja droga z piekła do piekła, Lampy naftowe wabią wzrok – Podmiejska chata, mała izdebka I w trzeci krąg kolejny krok. – Wchodź śmiało! Wchodź śmiało! Nie wiem jak ci trafić tutaj się udało! Ot, jak raz – samowar kipi, Pij herbatę synu, pij! Samogonu z nami wypij! Zdrowy żyj! Nam znośnie! Nam znośnie! Nam znośnie! Tak żyjemy niewidocznie i bezgłośnie… Pożyjemy i pomrzemy – Nie usłyszy o nas świat, A po śmierci wypijemy Za przeżytych w dobrej wierze parę lat! To moja droga z piekła do piekła, Miasto, a w mieście przy bloku blok; Wciągam powietrze i chwiejny z lekka Już w czwarty krąg kieruję krok! Do cyrku! Do cyrku! Do kina! Telewizor włączyć – bajka się zaczyna! Mama w sklepie, tata w barze, Syn z pepeszy tnie aż gra! Na pionierskiej chuście marzeń Gwiazdę ma! Na mecze! Na mecze! Na wiece! Swoje znać, nie rzucać w oczy się bezpiece! Sąsiad – owszem, wypić można, Lecz to sąsiad, brat – to brat. Jak świat światem do ostrożnych Zwykł należeć i uśmiechać się ten świat! To moja droga z piekła do piekła, Na scenie Hamlet, skłuty bok, Z którego właśnie krew wyciekła – To w piąty krąg kolejny krok! O Matko! O Matko! Jakże mogłaś jemu sprzedać się tak łatwo! Wszak on męża twego zabił, Zgładzi mnie, splugawi tron, Zniszczy Danię, lud ograbi – Bijcie w dzwon! Na trwogę! Na trwogę! Na trwogę! Nie wybieraj między żądzą swą a Bogiem! Póki czas naprawić błędy Matko, nie rób tego – stój! Cenzor z dziewiątego rzędu: – Nie, w tej formie to nie może wcale pójść! To moja droga z piekła do piekła, Wódka i piwo, koniak, grog – Najlepszych z nas ostatnia Mekka I w szósty krąg kolejny krok! Na górze! Na górze! Na górze! Chciałoby się żyć najpełniej i najdłużej! O to warto się postarać, To jest nałóg, zrozum to! Tam się żyje jak za cara I ot co! Na dole, na dole, na dole Szklanka wódki i razowy chleb na stole. I my wszyscy tam i tutaj Tłum rozdartych dusz na pół, Po huśtawce mdłość i smutek Choćbyś nawet co dzień walił głową w stół! To moja droga z piekła do piekła, Z wolna zapada nade mną mrok, Więc biesów szpaler szlak mi oświetla, Bo w siódmy krąg kieruję krok! Tam milczą i siedzą, I na moją twarz nie spojrzą – wszystko wiedzą! Siedzą, ale nie gadają – Mętny wzrok spod powiek lśni; Żują coś, bo im wypadły Dawno kły! Więc stoję! Więc stoję! Więc stoję! A przed nimi leży w teczce życie moje! Nie czytają, nie pytają – Milczą, siedzą – kaszle ktoś, A za oknem werble grają – Znów parada, święto albo jeszcze coś… I pojąłem co chcą ze mną zrobić tu! I za gardło porywa mnie strach! Koń mój zniknął, a wy, siedmiu kręgów tłum, Macie w uszach i w oczach piach! Po mnie nikt nie wyciągnie okrutnych rąk, Mnie nie będą katować i strzyc! Dla mnie mają tu jeszcze ósmy krąg! Ósmy krąg, w którym nie ma już nic. Pamiętajcie wy o mnie co sił, co sił! Choć przemknąłem przed wami jak cień! Palcie w łaźni, aż kamień się zmieni w pył – Przecież wrócę, gdy zacznie się dzień! Jacek Kaczmarski 1980
Utwór odzwierciedla komunistyczny Związek Radziecki i życie jego obywateli, koncentrując się na losach artysty w takiej sytuacji[2]. Za morał wiersza należy uznać stwierdzenie, iż najgorszą perspektywą dla człowieka twórczego jest unicestwienie pamięci o nim[1]. Można w nim jednak znaleźć o wiele więcej istotnych obserwacji, jak na przykład spostrzeżenie, że koszmar może być siłą napędową bytu. Jacek Kaczmarski opisywał Epitafium dla Włodzimierza Wysockiego jako „próbę syntezy Rosji komunistycznej” i „najbliższy mu utwór”, określał też jego wykonanie mianem „psychodramy”[1].
Do utworu „Encore, jeszcze raz”.
Jacek Kaczmarski, pisząc "Encore, jeszcze raz" opierał się na opisie obrazu, jaki przedstawił mu jego ojciec.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/encore-jeszcze-raz/
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/encore-jeszcze-raz/#
Odpowiedź nie wynika bezpośrednio z tekstu
"To zresztą bardzo ciekawe, że wyobraźnia jest znacznie silniejszą w moim wypadku inspiracją niż autentyczne przeżycie, bo zarówno “Pompeję” napisałem przed zobaczeniem ruin Pompei, jak i piosenkę “Encore” zobaczyłem przed zobaczeniem reprodukcji obrazu. Ojciec mi po prostu opowiedział o tym obrazie, opisał, co tam jest, że leży oficer i uczy psa skakać przez szpadę i ja napisałem tę piosenkę według opowieści taty, a dopiero potem dotarłem do reprodukcji."
Do utworu „Arka Noego”.
Utwór Jacka Kaczmarskiego pt. "Arka Noego" opowiada o człowieku, który jako jedyny zachowuje racjonalne podejście do nadciągającej katastrofy (potopu), w czasie gdy nikt dookoła nie słucha jego przestróg.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/arka-noego/
- https://www.groove.pl/jacek-kaczmarski/arka-noego/piosenka/266400
"Muszę taką łódź zbudować By w niej całe życie zmieścić Nikt nie wierzy w moje słowa Wszyscy mają ważne wieści"
"U Kaczmarskiego podmiotem lirycznym jest Noe, który zachęca do intensywnej pracy przy budowie Arki, tak aby ukończyć okręt przed nadejściem Potopu. Poeta akcentuje wątek konfliktu między biblijnym patriarchą, jedyną osobą świadomą nadejścia zagłady, a zwykłymi ludźmi, naśmiewającymi się z jego pracy oraz ignorującymi ostrzeżenia (Budujcie Arkę przed potopem / Niech was nie mami głupców chór!)"
Do utworu „Rejtan, czyli raport ambasadora”.
Główna myślą zwartą w utworze Jacka Kaczmarskiego „Rejtan czyli raport ambasadora” jest zamęt który dział się podczas rozbiorów.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/rejtan-czyli-raport-ambasadora/
- https://pl.m.wikipedia.org/wiki/Rozbiory_Polski
„Akt podpisany i po naszej myśli brzmi. Zgodnie z układem wyłom w Litwie i Koronie Stał się dziś faktem, czemu nie zaprzeczy nikt”.
„okres w historii Polski i Litwy w latach 1772–1795, gdy Rzeczpospolita Obojga Narodów za sprawą sąsiednich państw: Imperium Rosyjskiego, Królestwa Prus oraz Monarchii Habsburgów[a], dokonała na ich rzecz cesji części swojego terytorium, jako wynik przegranej wojny, bądź pod groźbą użycia siły”.
Do utworu „ZESŁANIE studentów”.
Jacek Kaczmarski nie miał możliwości zobaczenia oryginału obrazu Jacka Malczewskiego na podstawie którego napisał utwór "Zesłanie studentów", ponieważ obraz ten został zniszczony podczas II wojny światowej, mógł widzieć jedynie czarno-białą reprodukcję.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/zeslanie-studentow/
- https://www.piosenkaztekstem.pl/opracowanie/jacek-kaczmarski-zeslanie-studentow/
- Iwona Grabska-Gradzińska, “Lekcja historii Jacka Kaczmarskiego”, 180
"(wg obrazu J. Malczewskiego)"
Piosenka inspirowana jest obrazem Jacka Malczewskiego pod tym samym tytułem, namalowanym w 1884 roku. W czasie drugiej wojny światowej obraz został zniszczony – do dziś zachowała się jedynie czarno-biała reprodukcja.
Do utworu „Wigilia na Syberii”.
Utwór "Wigilia na Syberii" Jacka Kaczmarskiego opisuje ciężkie dzieje obchodzenia wigilii przez zesłańców na dalekim wschodzie czerpiąc z obrazu Malczewskiego.
Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:
- https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/wigilia-na-syberii/
- https://pl.m.wikipedia.org/wiki/Wigilia_na_Syberii
"Nie nie jesteśmy biedni i smutni Chustka przy twarzy to katar Nie będzie klusek z makiem i kutii Będzie chleb i herbata Siedzę i sam się w sobie nie mieszczę Patrząc na swoje życie Jesteśmy razem – czegóż chcieć jeszcze Jutro przyjdzie Zbawiciel! „Lulajże Jezuniu moja perełko"
,,Obraz był inspiracją dla Jacka Kaczmarskiego do napisania wiersza o tym samym tytule w roku 1980[2]"