Instytut Jacka Kaczmarskiego

społecznościowy serwis konkursowy
pytaj i odpowiadaj

Pakiety pytań i odpowiedzi

przesłanych przez internautów

Każdy pakiet zawiera:

  • pytanie do nawiązań obecnych w którejś z piosenek J.K. lub takie, odpowiedź na które znajduje się stricte w jej treści,
  • propozycję odpowiedzi na to pytanie,
  • link(i) do źródła potwierdzającego, że proponowana odpowiedź jest poprawna.

Każdy pakiet poddany jest pod ocenę jurorów, którymi są zalogowani użytkownicy serwisu. Tak zdobywają oni punkty w rankingu oraz prawo do przesłania pakietów swojego autorstwa. Średnia zdobytych punktów oraz ilość wykonanych ocen decyduje o pozycji na liście rankingowej.

OCEŃ LOSOWO

pytania i odpowiedzi użytkowników.

Przeglądaj pakiety

Do utworu „Kariera Nikodema Dyzmy”.

Za autora sformułowania "cham griaduszczij" (tłum. nadchodzący cham, włożonego przez Jacka Kaczmarskiego (w utworze "Kariera Nikodema Dyzmy") w usta podmiotu lirycznego, uważa się Dmitrija Mereżkowskiego - autora eseju pod tytułem "Грядущий хам".

Pytanie: Skąd pochodzi i co oznacza "cham griaduszczij" - określenie włożone przez Jacka Kaczmarskiego (w utworze "Kariera Nikodema Dyzmy") w usta podmiotu lirycznego?

Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:

  1. https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/kariera-nikodema-dyzmy/
  2. "Ja krzyczę: – Cham to! Cham griaduszczij! – Lecz przecież mam nierówno w głowie".

  3. https://pl.wikipedia.org/wiki/Dmitrij_Mere%C5%BCkowski
  4. "W roku 1906 opublikował zbiór artykułów pt. „Nadchodzący cham” („Грядущий хам”), w których ukazywał niebezpieczeństwa zagrażające cywilizacji".

Do utworu „Akompaniator”.

Wiersz "Akompaniator" Jacek Kaczmarski stworzył dla Zbigniewa Łapińskiego.

Pytanie: Dla kogo Jacek Kaczmarski napisał wiersz pod tytułem "Akompaniator"?

Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:

  1. https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/akompaniator/
  2. "Zbyszkowi"

  3. https://pl.m.wikipedia.org/wiki/Zbigniew_%C5%81api%C5%84ski
  4. "Znany ze współpracy z Przemysławem Gintrowskim i Jackiem Kaczmarskim."

Do utworu „Karmaniola”.

Bastylia wspomniana w utworze Jacka Kaczmarskiego pt. ,,Karmaniola” była francuskim zamkiem, który przed rewolucją francuską pełnił rolę więzienia o zaostrzonym rygorze.

Pytanie: Czym była Bastylia wspomniana w utworze Jacka Kaczmarskiego pt. ,,Karmaniola”?

Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:

  1. https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/karmaniola/
  2. ,,A wszak Bastylia wcale nie upadła I nikt królewskiej nie zażądał głowy."

  3. https://pl.wikipedia.org/wiki/Bastylia
  4. ,,Bastylia (fr. la Bastille) – zamek wybudowany pod Paryżem. (...) W XVII wieku stała się ciężkim więzieniem."

Do utworu „O zachowaniu przy stole”.

Fragment utworu Jacka Kaczmarskiego pt. "O zachowaniu przy stole" - "zanim pracę podjęła Dejanira nieczuła szyjąc giezła śmiertelne rzeszom Herkulesów na stos" - nawiązuje do mitu o żonie Herkulesa Dejanirze, która z zazdrości o męża zabarwiła jego koszulę (arch. - giezło) krwią centaura, z nadzieją że ten przestanie zajmować się innymi kobietami, jednak w rzeczywistości krew ta okazała się trucizną, która spowodowała męczarnie herosa tak potworne, że postanowił rzucić się na stos i zginąć.

Pytanie: Do jakiej mitycznej sytuacji nawiązuje fragment utworu Jacka Kaczmarskiego pt. "O zachowaniu przy stole" - "Zanim pracę podjęła Dejanira nieczuła szyjąc giezła śmiertelne rzeszom Herkulesów na stos".?

Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:

  1. https://pl.wikipedia.org/wiki/Koszula_Dejaniry
  2. "Zgodnie z obietnicą daną w Hadesie Meleagrowi, bohater poślubił jego siostrę Dejanirę, o którą musiał stoczyć walkę z rzecznym bogiem Acheloosem. Podczas przeprawy Heraklesa z małżonką przez wezbraną rzekę, Dejanirę zdradziecko porwał centaur Nessos, którego heros uśmiercił zatrutą strzałą. Umierając centaur doradził Dejanirze, by zachowała jego krew, która zapewni jej wierność małżeńską. Po latach, kiedy Herakles zajął się piękną branką Iolą[2], zazdrosna Dejanira postanowiła wypróbować skuteczność tego środka, nasączając krwią szatę męża. Krew okazała się zabójczym jadem wywołującym okrutne męczarnie; nie mogąc się od nich uwolnić, bohater zdecydował spalić swe ciało na stosie wzniesionym na górze Ojta. Z woli Zeusa został jednak ocalony z płomieni i jako nieśmiertelny przeniesiony do siedziby bogów na Olimp, Dejanira zaś z rozpaczy popełniła samobójstwo."

Do utworu „Ostatnia mapa Polski”.

Cesarska mość o której śpiewał Jacek Kaczmarski w utworze "Ostatnia mapa Polski", to Cesarzowa Wszechrusi, Katarzyna II Wielka.

Pytanie: Kim jest "cesarska mość", o której Jacek Kaczmarski śpiewał w utworze "Ostatnia mapa polski"?

Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:

  1. https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/ostatnia-mapa-polski/
  2. "O łaskę prosząc w skrusze Jej Cesarską Mość."

  3. https://pl.wikipedia.org/wiki/Katarzyna_II_Wielka
  4. Katarzyna II Aleksiejewna Wielka - samodzielna Cesarzowa Wszechrusi panująca w Imperium Rosyjskim[3] w latach 1762–1796.

Do utworu „Opowieść pewnego emigranta”.

Podmiot w utworze Jacka Kaczmarskiego pt. "Opowieść pewnego emigranta" w słowach - "w następstwie października tak zwanych wydarzeń" ma na myśli odwilż gomułkowską z 1956 roku.

Pytanie: Co ma na myśli podmiot w utworze Jacka Kaczmarskiego pt. "Opowieść pewnego emigranta" w słowach - "w następstwie października tak zwanych wydarzeń"?

Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:

  1. https://pl.wikipedia.org/wiki/Polski_październik_1956
  2. "Był to czas, w którym Polacy liczyli na liberalizację skostniałego systemu, zwiększenie wolności obyczajowej, a przede wszystkim na zaniechanie terroru ze strony władz. Gomułka był w stanie zrealizować tylko ostatni z tych postulatów. Po październiku 1956, rozpoczęła się w Polsce destalinizacja."

Do utworu „Pieriestrojka w KGB”.

Łubianka, wspomniana przez Jacka Kaczmarskiego w jego utworze pt. "Pieriestrojka w KGB" była w latach 1919-1992 główną siedzibą organów bezpieczeństwa ZSRR, w tym tytułowego KGB.

Pytanie: Czym była Łubianka, o której Jacek Kaczmarski wspomina w swoim utworze pt. "Pieriestrojka w KGB"?

Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:

  1. https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/pieriestrojka-w-kgb/
  2. "W ciszy, co jak krzyk przeraża, Śpi Matka-Łubianka."

  3. https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%81ubianka_(Moskwa)
  4. "Łubianka (ros. Лубянка) – budynek należący do organów bezpieczeństwa państwowego ZSRR i Rosji na placu Łubiańskim w Moskwie. W latach 1919–1992 służył jako główna siedziba organów bezpieczeństwa państwowego ZSRR (kolejno Czeki, OGPU, NKWD, MWD i KGB)"

Do utworu „Kariera Nikodema Dyzmy”.

Bohater piosenki Jacka Kaczmarskiego pt. "Kariera Nikodema Dyzmy" jest literacką postacią fikcyjną pełniącą rolę tytułowego bohatera powieści Tadeusza Dołęgi-Mostowicza pt. Kariera Nikodema Dyzmy.

Pytanie: Kim był tytułowy bohater piosenki Jacka Kaczmarskiego pt. "Kariera Nikodema Dyzmy" ?

Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:

  1. https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/kariera-nikodema-dyzmy/
  2. "Kariera Nikodema Dyzmy"

  3. https://pl.wikipedia.org/wiki/Nikodem_Dyzma_(posta%C4%87)
  4. "Nikodem Dyzma – literacka postać fikcyjna, tytułowy bohater powieści Tadeusza Dołęgi-Mostowicza pt. Kariera Nikodema Dyzmy (druk w odcinkach 1931, wydanie książkowe 1932)[1] oraz jej adaptacji filmowych i teatralnych, a także kontynuacji literackich."

Do utworu „Zbigniewowi Herbertowi”.

Skarga ukazany w utworze Jacka Kaczmarskiego pt. ,,Zbigniewowi Herbertowi” był polskim jezuitą, teologiem, pisarzem i kaznodzieją i czołowym polskim przedstawicielem kontrreformacji.

Pytanie: Kim był Skarga ukazany w utworze Jacka Kaczmarskiego pt. Zbigniewowi Herbertowi”?

Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:

  1. https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/zbigniewowi-herbertowi/
  2. ,,Dostojna faza Skargi pokora potęgi smaku”

  3. https://pl.m.wikipedia.org/wiki/Piotr_Skarga
  4. Piotr Skarga herbu Pawęża, SJ[1], inna forma nazwiska: Piotr Powęski, mylnie: Pawęski (ur. 2 lutego 1536 w Grójcu, zm. 27 września 1612 w Krakowie) – polski jezuita, teolog, pisarz i kaznodzieja, czołowy polski przedstawiciel kontrreformacji, kaznodzieja nadworny Zygmunta III Wazy, rektor Kolegium Jezuitów w Wilnie, pierwszy rektor Uniwersytetu Wileńskiego. Sługa Boży, proboszcz[2] kapituły katedralnej lwowskiej w 1564 roku, kanclerz kapituły katedralnej lwowskiej[3]. Autor Żywotów świętych i Kazań sejmowych.

Do utworu „Jałta”.

Beria, występujący w tekście Jacka Kaczmarskiego ,,Jałta", był radzieckim działaczem komunistycznym.

Pytanie: Kim był Beria, występujący w tekście ,,Jałta" Jacka Kaczmarskiego?

Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:

  1. https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/jalta/
  2. ,,W szczegółach zaś już siedział Beria – I tak rozumieć trzeba Jałtę!"

  3. https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%81awrientij_Beria
  4. ,,Ławrientij Pawłowicz Beria (ros. Лаврентий Павлович Берия, gruz. ლავრენტი პავლეს ძე ბერია Lawrenti Pawles dze Beria, ur. 17 marca?/ 29 marca 1899 w Mercheuli, zm. 23 grudnia 1953 w Moskwie) – radziecki działacz komunistyczny pochodzenia gruzińskiego, zbrodniarz komunistyczny[1], szef NKWD, który był w znacznym stopniu odpowiedzialny za „wielkie czystki” okresu stalinowskiego. Jeden z głównych wykonawców zbrodni stalinowskich. Bezpośrednio odpowiedzialny za mord polskich oficerów w Katyniu. Szczyt jego wpływów przypadał na okres II wojny światowej i bezpośrednio po niej. Po śmierci Stalina autor najbardziej liberalnego projektu zmian ustrojowych ZSRR. W wyniku zawiązanego przeciwko niemu spisku został usunięty ze stanowiska i stracony."

Do utworu „Ballada o spalonej synagodze”.

Jehowa, wspomniany kilkukrotnie w utworze "Ballada o spalonej synagodze" Jacka Kaczmarskiego, to jedno z wielu biblijnych imion Boga.

Pytanie: Kim jest kilkukrotnie wspomniany Jehowa w utworze Jacka Kaczmarskiego pt. "Ballada o spalonej synagodze"?

Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:

  1. https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/ballada-o-spalonej-synagodze/
  2. " O, Jehowo, za co? O, Jehowo?!"

  3. https://www.jw.org/pl/nauki-biblijne/pytania/kim-jest-jehowa/
  4. "Jehowa to prawdziwy Bóg opisany w Biblii, który jest Stwórcą wszystkiego (Objawienie 4:11). Czcili Go prorocy tacy jak Abraham i Mojżesz; oddawał Mu cześć także Jezus (Rodzaju 24:27; Wyjścia 15:1, 2; Jana 20:17). Jest On Bogiem nie tylko jednego narodu, ale „całej ziemi” ​(Psalm 47:2)."

Do utworu „Wigilia na Syberii”.

Utwór "Wigilia na Syberii" Jacka Kaczmarskiego opisuje obchodzenie święta Bożego Narodzenia przez Polaków zesłanych na Syberię, zmagając się z ubóstwem oraz trwających w nadziei na odzyskanie wolności.

Pytanie: Jak krótko opisać główną myśl zawartą w utworze Jacka Kaczmarskiego pt. „Wigilia na Syberii”?

Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:

  1. https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/wigilia-na-syberii/
  2. "Przy wigilijnym stole bez słowa Świętują polscy zesłańcy", "Nie nie jesteśmy biedni i smutni Chustka przy twarzy to katar Nie będzie klusek z makiem i kutii Będzie chleb i herbata Siedzę i sam się w sobie nie mieszczę Patrząc na swoje życie Jesteśmy razem – czegóż chcieć jeszcze Jutro przyjdzie Zbawiciel!" "Po ciemku wolność w Jego imieniu Jeden drugiemu obieca…"

Do utworu „Wojna postu z karnawałem”.

Konflikt religijno-społeczny, który jest inspiracją obrazu opisywanego w utworze Jacka Kaczmarskiego pt. ,,Wojna postu z karnawałem" wynikał z różnic między reformacją a Kościołem katolickim i rozpowszechnienia się idei humanizmu.

Pytanie: Z czego wynikał konflikt religijno-społeczny, który jest inspiracją obrazu opisywanego w utworze Jacka Kaczmarskiego pt. ,,Wojna postu z karnawałem?

Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:

  1. https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/wojna-postu-z-karnawalem/
  2. "W drzwiach świątyni na serwecie krzyże po trzy grosze, Rozgrzeszeni wysypują się bocznymi drzwiami."

  3. https://pl.wikipedia.org/wiki/Walka_karnawa%C5%82u_z_postem
  4. ,,Kościół postrzegany był jako instytucja wskazująca wiernym przede wszystkim kwestię wiecznego zbawienia jako absolutny cel, do którego należało dążyć poprzez umartwienia i ascezę oraz zapewnienie sobie darowania win za grzechy. Do tego celu miały służyć odpusty. W administrowanie nimi wkradły się jednak nadużycia, przeciwko którym zaprotestowali twórcy Reformacji z Lutrem na czele. To zapoczątkowało ostry konflikt religijny. Do tego dochodziły prądy humanistyczne, które zwracały uwagę na człowieka i jego życie na ziemi"

Do utworu „Mistrz Hieronimus van Aeken z Hertogenbosch zwany Boschem”.

Autorem obrazów na podstawie których Jacek Kaczmarski stworzył utwór "Mistrz Hieronimus van Aeken z Hertogenbosch zwany Boschem" był Hieronim Bosch.

Pytanie: Kto był autorem obrazów na podstawie których Jacek Kaczmarski stworzył utwór "Mistrz Hieronimus van Aeken z Hertogenbosch zwany Boschem"?

Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:

  1. https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/mistrz-hieronimus-van-aeken-z-hertogenbosch-zwany-boschem/
  2. "(wg obrazów H. Boscha)'

  3. https://pl.wikipedia.org/wiki/Ogr%C3%B3d_rozkoszy_ziemskich
  4. "Ogród rozkoszy ziemskich lub Tysiącletnie królestwo (niderl. Tuin der lusten) – tryptyk niderlandzkiego malarza Hieronima Boscha"

Do utworu „Rejtan, czyli raport ambasadora”.

Raport ambasadora opisany w utworze Jacka Kaczmarskiego pt. ,,Rejtan, czyli raport ambasadora” był skierowany do carycy Katarzyny II.

Pytanie: Do kogo ambasador Nikołaj Repnin kieruje swój raport z sejmu w utworze pt. „Rejtan, czyli raport ambasadora” Jacka Kaczmarskiego?

Źródła przekonujące o poprawności odpowiedzi:

  1. https://www.kaczmarski.art.pl/tworczosc/wiersze/rejtan-czyli-raport-ambasadora/
  2. „„Wasze wieliczestwo”, na wstępie śpieszę donieść:”

  3. https://www.groove.pl/jacek-kaczmarski/rejtan-czyli-raport-ambasadora/piosenka/266797
  4. „Jacek Kaczmarski opisał tę scenę w formie raportu, który rosyjski wysłannik Nikołaj Repin kieruje do swojej władczyni, carycy Katarzyny II.”

  5. Uzasadnienie związane z wiedzą ogólną: Małgorzata Krzysztofik, "Kultura Pierwszej Rzeczpospolitej w poezji Jacka Kaczmarskiego", Kielce 2017, ISBN 978-83-944748-2-9, Strony: 149.
  6. "Wasze wieliczestwo (ros.) – wasza wysokość, wasza mość. Zwrot do carycy Katarzyny II (1729‒1796)."

  7. Krzysztof Gajda, Jacek Kaczmarski – poeta tradycji, “Polonistyka” nr 3 / marzec 2005, s. 34-39., 37